a

Arakhavutno forutnengo si biumblavdino thaj korkorutno themutno/raštrako organi, uđilisarno te araćhel thaj angljarel paćvaljipe tromaljimaso thaj hakongo. Imuniteti savo silje Arakhavutno forutnengo šajisardinol ljese biumblavdipe thaj korkorutnipe ane bući.

Uladini sama Arakhavutno forutnengo dikhljarel arakhavimase:

  • hakora đenenđe nacionalno minoritetenđe
  • hakora ćhavorenđe
  • hakora đenenđe e invaliditesa
  • hakora đenenđe hasardine tromaljimase
  • barabaripe polongo

Arakhavutno forutnengo kontrolišil, dikhljarel ljiparimata pašedošarimase ja ćerel pe piri inicijativa, da lji organora themutne/raštraće direkciaće, republikako themutno hakoskoarakhavutno, organora thaj organizacie save ćeren themutne mandatora mamuj forutne ćeren sar kaj si e zakonesa/kanunesa thaj aver zakonora Republika Srbijaće ja čikatine bućasa laćhe direkciaće.

 

Rola instituciaći Arakhavutne forutnenđe, definišime si Konstituciasa Republika Srbijaće thaj Zakonesa/Kanunesa/ katar o Arakhavutno forutnengo, si te bićhinavimasa zurarel po paćvaljipe manušikane tromaljimataca thaj hakora personalno autoritetesa thaj barikanimasa instituciaće. Zuraljikane argumentenca Arakhavutno forutnengo trubul e kompetentno organora paćvarel kaj si mukljipe, trubutnipe ljenđe crdimasko thaj droisardino ćhand bućako.

Arakhavutno forutnengo palje, naj institucia, “laćhemanđimase” hakongo. Organora direkciaće siljen zakonesa/kanunesa ćhinadutno uđiljipe te bućaren  e Arakhavutnesa, šajisaren ljese te pašol ljenđe thanenđe thaj ćhun po trubupe sa e informacie,bi dićhindoj po stepeno/niveli garavimaso, kana si gova katar o interesi e procesese savo inđarelpe. Kana si gova katar o manaipe e procesese savo inđarel o Arakhavutno forutnengo, silje hako te ćerel vaćarepe e sajekh bućarnesa organose dirkciako a o funkcioneri organese direkciako si borći te ljese gova laćharel.

Arakhavutno forutnengo šaj publikane te del po gođaveripe te mukljardolpe o funkcioneri đevaputno e dukhade hakongo forutnengo/đi. Mamuj bućarno ano organo direkciako savo si majpašutno đevaputno e dukhadine hakongo forutnengo/đi Arakhavutno forutnengo šaj te manđel nisisaripe disciplinsko procesoso.

Te araćhel kaj ane bućarimata funkcioneresi ja bućarnese ano organo direkciako si elementora krivično/banđardino ja avere krisutne bućako, Arakhavutno forutnengo si mandatime te kompetentno organose del manđipe, ja mothodipe te nisilpe krivično/banđardino, phađimasko ja aver đevaputno procesi.

Arakhavutne forutnengo alosarel thaj ćhinavel Themutno parlamento savese đevapo del pire bućaće.

Alosarimasa pire anglune Arakhavutne forutnengo Republika Srbija ulavdilji te bararel demokratikane relacie forutnengo/đi thaj thagaripe. Paluno resipe instituciako Arakhavutne forutnengo si te andarel resljipe tromaljimaso thaj hakongo, principora jećhimase thaj araćhimase barimase forutnengo/đi.